Trên thị trường, giá cả của những loại hàng hóa, sản phẩm và dịch vụ sẽ dựa vào nhiều yếu tố nhưng có tác động sâu sắc nhất vẫn dựa vào cung và cầu. Nếu như giá cả của loại hàng hóa đó tăng cao thì điều này đồng nghĩa với việc nhu cầu mà những người đang muốn sử dụng và mua nó cũng tăng cao hơn. Hãy tìm hiểu thông tin cơ bản liên quan về cách xác định quy luật cung cầu trong bài viết dưới đây để có thể hiểu rõ hơn về nó nhé.
Tìm hiểu về cung cầu là gì?
Giá cả hàng hóa chịu tác động của nhiều yếu tố, nhưng sâu sắc nhất vẫn là cung và cầu. Cung là lượng hàng người bán muốn bán, cầu là lượng hàng người mua muốn mua, ở mỗi mức giá. Quy luật cung cầu mô tả cách hai lực này gặp nhau để hình thành giá và lượng giao dịch trên thị trường.
Người kinh doanh, nhà đầu tư cần nắm quy luật này để dự đoán giá sẽ đi về đâu khi có thay đổi, chẳng hạn mùa vụ, dịch bệnh, chính sách thuế, hay tin tức làm thay đổi tâm lý người mua. Cách xác định quy luật cung cầu gồm ba bước: xác định đường cung, xác định đường cầu, rồi tìm điểm cân bằng và theo dõi các yếu tố làm hai đường dịch chuyển.

Cung là gì?
Cung là lượng hàng hóa, dịch vụ mà người bán sẵn sàng và có khả năng bán ở mỗi mức giá, trong một khoảng thời gian. Quy luật cung: khi các yếu tố khác không đổi, giá càng cao thì lượng cung càng lớn, vì người sản xuất có lãi nhiều hơn.

Cần phân biệt hai trường hợp khi xác định cung:
- Di chuyển dọc đường cung: chỉ giá của chính hàng hóa thay đổi, lượng cung thay đổi theo. Ví dụ giá cà phê tăng, nông dân bán ra nhiều hơn.
- Dịch chuyển cả đường cung: các yếu tố khác thay đổi làm cung thay đổi ở mọi mức giá. Ví dụ chi phí phân bón, thức ăn chăn nuôi tăng, công nghệ mới giúp năng suất cao hơn, thời tiết xấu làm mất mùa, thuế hoặc trợ cấp thay đổi.
Cung cá nhân là lượng một người bán sẵn sàng bán, cung thị trường là tổng cung của tất cả người bán. Khi càng nhiều doanh nghiệp tham gia ngành, cung thị trường càng lớn.
Cầu là gì?
Cầu là lượng hàng hóa, dịch vụ mà người mua muốn mua và có khả năng chi trả ở mỗi mức giá, trong một khoảng thời gian. Quy luật cầu: khi các yếu tố khác không đổi, giá càng cao thì lượng cầu càng thấp. Đường cầu dịch chuyển khi thu nhập thay đổi, giá hàng thay thế hoặc hàng bổ sung thay đổi, thị hiếu, kỳ vọng hay dân số thay đổi. Ví dụ dịp Tết, nhu cầu đi lại tăng mạnh khiến giá vé xe, vé máy bay tăng dù số chuyến tăng thêm.
Xem thêm: Quy luật cung cầu và bài tập tính hệ số cung cầu hiện nay
Xem thêm: Quy luật cung cầu và cách cung cầu thay đổi giá cổ phiếu
Cung cầu và giá cả biến động
Cách đơn giản nhất để xác định giá cân bằng là lập bảng cung cầu. Ví dụ với một loại trái cây trong một tuần, giá tính bằng nghìn đồng mỗi kg, lượng tính bằng tấn:
| Giá | Lượng cầu | Lượng cung | Tình trạng |
|---|---|---|---|
| 60 | 900 | 300 | Thiếu hụt 600 |
| 70 | 800 | 500 | Thiếu hụt 300 |
| 80 | 700 | 700 | Cân bằng |
| 90 | 600 | 900 | Dư thừa 300 |
Giá cân bằng là 80 nghìn đồng mỗi kg, lượng cân bằng 700 tấn. Ở giá thấp hơn, người mua tranh nhau mua làm giá bị đẩy lên. Ở giá cao hơn, hàng ế khiến người bán phải hạ giá. Thị trường tự điều chỉnh về điểm cân bằng.
Khi cung hoặc cầu dịch chuyển, điểm cân bằng thay đổi theo. Ví dụ năm 2019, dịch tả lợn châu Phi khiến đàn heo ở Việt Nam giảm mạnh, cung thịt heo giảm trong khi cầu gần như không đổi, giá heo hơi có lúc vượt 80.000 đồng mỗi kg vào đầu năm 2020, gấp đôi trước dịch. Khi đàn heo được tái đàn, cung tăng trở lại và giá giảm dần.
Trên thị trường tài chính, quy luật này cũng áp dụng: khi nhiều người muốn mua một cổ phiếu hơn số người muốn bán, giá tăng. Trong phân tích kỹ thuật, người giao dịch còn tìm các “vùng cung” nơi giá từng bị bán mạnh và “vùng cầu” nơi giá từng được mua mạnh để dự đoán điểm đảo chiều.
Những thông tin liên quan về cách xác định quy luật cung cầu đã được đề cập trong bài viết trên. Trong hoạt động giao dịch và đầu tư, xác định giá cả với sự biến động nhất định dựa vào tính chất cung cầu sẽ giúp cho nhà đầu tư có thể nắm bắt được sự biến động của thị trường. Hy vọng những chia sẻ trên có thể mang đến sự hữu ích với các ý định đầu tư trong tương lai của bạn.










